دکتر رحیم آق بایراق

کلمه “پارسواش” شهر مانناها ارتباطی با کلمه” پارس” به عنوان شهری در شیراز ندارد.

شهری در تمدن ماننا ها که در کتیبه های آشوریان از جمله “شامشی آداد” (۲۸۲۳ سال قبل) تا سارگون(۲۷۱۴ سال قبل) با نام ” پارسواش” آمده است .حتی در منابع اورارتویی چون اسناد ” ایشپوئینی” تا” ارگیشتی اول” دیده می شود.

اولین بار این اسم توسط یکی از جاعلین دستگاه پهلوی آقای “یانگ” به نام ” پارس” گره زده شده است که بررسی دقیق نشان می دهد،از نظر علمی ارتباطی با هم ندارند.

هر چند “دیاکونوف” به این تحریف پی برده و با اشاره به ریخت یکپارچه کلمه “پارس” به معنی مرز آن را دارای ریشه جداگانه دانسته است لیکن به صورت گذرا اشاره ای به این دو کلمه می کنم.

تصویری از کتیبه داریوش در بیستون (ستون۱- سطر۱۴) را مثال آوردم تا ببینید این کلمه یکپارچه است.

در تصویر دیگر آوا نویسی کتیبه سارگن به اورارتو را (سطر ۴۱) آوردم.

تا ببینید این یک اسم سه بخشی است. و در زبانهای باستانی هر جز یک معنی مستقل دارد.

شیوه نوشتار آشوری و اورارتویی نیز نشان می دهد این نام قابلیت نوشتن به هر صورت با وندهایی که در بیستون آمده است را داشت اما این نام ترکیبی برخلاف” پارس” بی وند است.

اما (پار.سو.آش) در ترکی معنی مشخصی دارد:

(پارلاماق.سو.آشماق)

در واقع به صورت خیلی قابل فهم بدانید که “پارس” یک اسم ساده و “پارسواش” یک اسم مرکب است و از نظر علمی و زبانشناسی غیر مربوط هستند.

ادامه دارد …

منابع :

کتاب » متن و ترجمه گزارش لشکرکشی سارگون به اورارتو در سال 714 پ.م ، والئر مایر ، ترجمه فرامرز نجد سمیعی

کتاب » سنگ نوشته های اورارتویی ایران ، برگ هایی از تاریخ آذربایجان ، قادر ابراهیمی

کتاب » فرمان های شاهنشاهان هخامنشی ، اثر رلف نارمن شارپ

کتاب » اورارتو ، اثر بوریس ب . پیوتر ووسکی

کتاب » مکان های حاکمیت اورارتو در شمالغرب ایران ، مولف دکتر نزاهت جیلان ، ترجمه دکتر لیلا جلائی

کتاب » گزارش لشکرکشی سارگون به اورارتو (از منظر جغرافیای تاریخی ، ادبی و عقیدتی) ، نویسنده: اسکاروایت ماسکارلا ، مترجم: صمد علیون‌خواجه‌دیزج