برج‌های آرامگاهی خرقان در ۱ کیلومتری حصار ارضی، از توابع خرقان غربی و در ۳۲ کیلومتری جاده قزوین – همدان قرار دارند.این برج ها آرامگاه دو تن از بزرگان دوره سلجوقی بنام های ” ابو سعید بیجار ” پسر سعد و ” ابو منصور ایلتای “ˈ پسر تکین قرار دارد که بصورت دو برج شکوهمند آجری با فاصله ۲۹ متر از یکدیگر خود نمایی می کند.

برج-های-دوگانه-خرقان6

برج‌های آرامگاهی خرقان – دوره ترکان سلجوقی – قزوین

برج شرقی آن به ارتفاع تقریبی ۱۵ متر و قطر ۱۱ متر با طرحی هشت ضلعی و ستون های مدور در هر گوشه بر پایه ای از سنگ بنا شده است.

ضخامت دیواره های برج به ۶۰ سانتی متر می رسد که بر روی آجرهای ساده زیرین، پوشش تزئینی از آجر با ضخامت ۲۱ سانتی متر به کار رفته است.

دو پلکان مارپیچ که در ستون های مدور واقع درگوشه ها تعبیه شده با ۲۲ پله به غلام گردشی ما بین دو پوش گنبد می پیوندد.

ساقه گنبد نواری پهن از نقوش تزئین آجری با طرح های مختلف هندسی و در بالای هر ضلع آیه ای از سوره ۵۹ قرآن کریم را در خود پذیرفته است.

در هر یک از اضلاع هشت گانه برج، دو ستونچه مدور تزئینی چسبیده به ستون های مدور بزرگ هشت گوشه است که از پایین تا نیمی از ارتفاع اضلاع هشتگانه امتداد یافته و سپس قوس تیزه داری بر روی آنها برپا شده است.

قاب سازی های تزئین داخل طاق نماهای اضلاع هشت گانه، هر یک دارای طرح و نقش خاصی هستند که هیچ کدام با دیگری یکسان نیست.

ضلع سردر ورودی برج، تزئین بیشتری از جمله دو خط کتیبه در بر دارد.

داخل بقعه نیز بصورت هشت ضلعی است که در وسط هر ضلع آن طاق نمایی با قوس تیزه دار بر پا گشته و دور تا دور کف بقعه بقایای سکویی به ارتفاع سی سانتیمتر دیده می شود.

بر روی دیوار و قسمت کار بندی و زیر گنبد داخلی اثر ارزنده ای از دیوار نگاره های دوره سلجوقی مانند طاووس، ستاره های شش پر و هشت پر، گل و بوته، پرنده و درخت انار به شیوه استلیزه وجود دارد که در نوع خود کم سابقه و حائز اهمیت بسیار است.

این برج در سال ۴۶۰ هجری قمری ساخته شده و نخستین بنا با گنبد دو پوش غیر مخروطی در معماری اسلامی است.

بنای برج غربی که در سال ۴۸۶ هجری قمری به پایان رسیده از نظر طرح و نقشه همانند برج قدیمی تر است.

با این تفاوت که یک پلکان مارپیچ دارد و ضمن رعایت ابعاد برج قبلی حدود ۵۵ سانتی متر از ارتفاع بیشتری برخوردار است و کشیده تر نیز به نظر می رسد.

ترکیب و تنظیم طرح های مختلف در این دو بنا که به ۳۰ نقش بالغ می شود و اوج هنر آجرکاری به شمار می آید، مانند هنری که در طرح ریزی متناسب هیات کلی بنا به کار رفته قابل ستایش است.

سقف این دو برج در زلزله ویرانگر اول تیر ماه ۸۱ آوج فروریخته و شکاف های جبران ناپذیری را در بدنه و دیوارهای خود بر داشته است که البته توجه بیشتری از سوی مسوولان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان می طلبد./ باشگاه خبرنگاران

انتهای خبر